На вопросы отвечает – Доктор Бенджамин Янг, Хелс Коннекшнз Интернэшнл, г. Денвер, США
ОТВЕТ:
Адекватное питание – это очень важная часть развития ребёнка. Факты показывают, что есть связь между недостаточным питанием (по количеству калорий, белка и микроэлементов) и плохим иммунитетом. Учитывая сказанное, следует отметить важность того, чтобы все ВИЧ-инфицированные дети получали адекватное питание. Это не банальная рекомендация: во многих странах, в том числе и в Кыргызстане, некоторые люди имеют очень бедный рацион.ЖООП (доктор Бенджамин Янг, Хелс Коннекшнз Интернэшнл, АКШ Денвер ш. ):
Туура тамактануу-бул баланын өсүшүнүн маанилүү бөлүгү. Жетишсиз тамктануу (калориянын, белоктун жана микроэлементтердин саны боюнча) менен начар иммунитеттин ортосунда байланыш бар экенин далилдер көрсөтүүдө. Айтылгандарды эске алып, бардык ВИЧ оорулуу балдардын туура тамактануусу кандай маанилүү экенин белгилеп кетүү керек. Бул адаттагыдай эле сунуш эмес: көпчүлүк өлкөлөрдө, анын ичинде Кыргызстанда кээ бир адамдарда рацион эң жарды.
ВИЧ оң балдар үчүн өзгөчө сунуштар деле жок, кадимки рациондо белоктун санын көбөйтүүнүн зарылдыгы жок (бардык рациондон 12-15% түзүшү керек). Бирок, көпчүлүк учурда ВИЧ болгон балдар лактозаны же уйдун сүтүнүн белогун көтөрө албагандыгы байкалат. Эгерде балада катуу диарея болсо, анда сүттү башка, курамына лактоза кирбеген азык-түлүктөр менен алмаштырса болот.
Бүткүл дүйнөлүк саламаттык сактоо уюму ымыркайлардын жана балдардын тамактануусуна карата төмөнкүлөрдү сунуштайт :
Для ВИЧ-положительных детей особенных рекомендаций по существу нет, и, соответственно нет необходимости увеличивать количество белка в обычном сбалансированном рационе (который должен составлять 12-15% от всего рациона). Однако у детей с ВИЧ часто наблюдается непереносимость лактозы, или белка в коровьем молоке. Если у ребёнка сильная диарея, можно рекомендовать замену молока на продукты, не содержащие лактозу.
Относительно питания новорожденных и детей ВОЗ рекомендует следующее:
Необходимо проводить наблюдение, ежемесячно для младенцев и каждые три месяца для детей старше (1 года), и определять следующее:
- режим питания
- частота кормления, его длительность и количество съеденного
- адекватность рациона
- работа кишечника и мочевыводящей системы
- жалобы и сообщаемые проблемы.
Детей следует взвешивать и измерять при каждом осмотре в клинике:
- использовать одну шкалу измерения при каждом посещении
- измерять длину/рост ребёнка в лежачем положении
- измерять длину/рост ребёнка >2 лет в стоячем положении
- измерять окружность головы (максимальную)
- следует учесть пол и возраст
- параметры роста изобразить в таблице/схеме.
Если ребёнку необходимо особенное внимание из-за проблем с ростом или специализированного питания, осмотр следует проводить чаще.
И последнее. Следует помнить, что устойчивое уменьшение роста ребёнка, несмотря на адекватный рацион питания (и если нет другого объяснения) приводит к выводу о неправильном клиническом или антиретровирусном лечении.
Ай сайын ымыркайлардын жана ар бир үч айда балдардын (1 жаштан жогору) тамактануусуна көзөмөл жүргүзүү жана төмөнкүлөрдү аныктоо зарыл:
- тамактануунун режимин
- тамактандыруунун тездигин, анын узактыгын жана желген тамактын санын -рациондун тууралыгын
- ичеги-карындын жана сийдик бөлүүчү системанын иштешин
- нааразылыктарды жана билдирилген көйгөйлөрдү.
Клиникадагы ар бир текшерүүдө балдарды өлчөп жана таразага тартып туруу керек:
- ар бир барган сайын өлчөөнүн бир шкаласын пайдалануу
- баланын боюн жаткырып өлчөө
- 2 жаштагы баланын боюн тургузуп өлчөө
- баштын эң чоң айланасын өлчөө
- жынысын жана жашын эске алуу керек
- өсүүнүн параметрлерин таблица/схемага көрсөтүү.
Эгерде балага анын өсүшү же атайы тамактануусу менен болгон кыйынчылыктар үчүн өзгөчө көңүл буруу зарыл болсо, текшерүүнү тез-тез жүргүзүп туруу керек.
Жана акырында. Туура тамактанууга карабастан баланын боюнун туруктуу түрдө кичирейиши (башка түшүндүрүү жок болбосо) туура эмес клиникалык же антиретровирустук дарылоо жөнүндөгү тыянакка алып келээрин эске тутуу керек.